Makat fistül tedavi stratejileri

anal-fissur-makatta-catlak-tedavisi-ameliyati (8)

Kronik ve sıkıntılı hastalık gruplarından birisi perinal fistüllerdir. Gelişmeleri sıklıkla anal abse drenajları sonrasında olur. Bir ağzı anus etrafında görülebilen, diğer iç ağzı barsak içinde bulunan, anormal bir şekilde gerçekleşen bir yol (trakt) oluşmasına perinal ya da anal fistül denilir. Konservatif yöntemlerle ya da kendiliğinden iyileşmesi mümkün olmayan anal fistüller cerrahi tedavi gerektirir.

Özel bir hastalık olan anal fistüller maksimum derecede teknoloji kullanımını, dikkatli ve deneyimli bir cerrahiyi gerektirir. Aksi takdirde anal inkontinens komplikasyonu gelişmesine yol açan anal kasların zarar görmesi ve hastalığın defalarca tekrar (nüks) etmesi ile karşılaşılabilir. Her nükste cerrahi daha riskli duruma gelir ve zorlaşır.

Fistül ve anal abselerde başarılı bir tedavinin ilk adımı fistülün tam olarak şeklinin ve yolunun saptanması, yani iyi bir şekilde haritalandırılmasıdır. Özellikle zor fistül vakaları için ayrıntılı bir proktolojik muayene, enderoktal/anal ultrason, deneyim, pelvik MR ve tüm teknolojilerin barındırıldığı proktoloji merkezleri vazgeçilmez olan unsurlardandır.

Klasik ameliyat dışındaki yöntemler (ortaya daha yeni atılmış olan LIFT-traktın bağlanması, Surgisis-anal tıkaç, VAFT ve fibrin yapıştırıcı gibi yöntemler) tedavinin ne yazık ki uzun dönem sonuçlarında belirsizliğe ya da başarısızlığa neden olmuştur.

Fistül yolunun iç ve dış ağızlarının doğru olarak tespit edilmesinden ve haritalandırılmasından sonra ipliksi bir metaryalin yerleştirilmesini esas alan yönteme seton yöntemi denilir. Uzun süre ya da ömür boyunca hastalarda kalan seton gevşek tarzdadır ve Crohn hastalarına uygulanır. Bundaki amaç fistülün tekrar abseleşmesini önlemektir, fistülü tamamen yok etmek değildir. Kesici seton uygulamasındaki amaç ise zamanla kaslara zarar vermeden iyileşmeyi ve seton yardımı ile fistülün kurutulmasını sağlamaktır. Bu yöntemin deklare edilen avantajları her zaman düşünüldüğü gibi değildir ve hastalarda kaslara zarar verebilmesi açısından ve setonun birçok kez sıkılma ihtiyacı açısından ağrı ve sorun yaratabilir. Bu limitasyonların çoğunu ortadan kaldırabilen teknik ise hibrid seton ya da elastik seton tekniğidir. Prof. Dr. Bülent Menteş ve ekibinin geliştirdiği bu yöntemde sıkmaya gerek kalmadığı gibi kaslar da minimum zarar görmektedir. Bunlar doğru uygulandığı zaman sonuçları en iyi bilinen, çok özellikli teknik konulardır.

Tedavinin başarısı için bilinmesi gerekir ki, doğru tekniğin kullanılması, haritalandırılmanın iyi yapılması, hastayla kurulan iletişimin doğru olması, deneyim ve fistül olgusunun çok iyi irdelenmiş olması gerekir; kullanılacak olan teknik tek başına her şeyi halletme potansiyelinde değildir. Çok yönlü bir tedavi stratejisinin oluşturulması için altta yatan Crohn hastalığının olup olmadığı, iki ağız arasında bulunan fistül olgusunun nasıl seyrettiği, ne kadar kası içine aldığı, yan dallarının olup olmadığı, koruyucu önlemlerin hastaya anlatılıp anlatılmadığı, at nalı tarzında ve karşı tarafa uzanıp uzanmadığı önemlidir. Hiçbir cerrah fistül probleminin bir kerede yüzde yüz halledeceğini maalesef iddia edemez, tüm bunlar yapılmış olsa bile. Hastaların dikkat etmeleri gereken konu, tekniğin ismi değil, tedavinin ustaca uygulanması ve bütünselliğidir.

Anal fistül tedavisi için gerçekleştirilen uygulamalar…

  • Anal fistüllerin olası ek patolojilerin ayıklanması, sınıflandırılması ve doğru tanısı (Crohn hastalığı gib altta yatma olasılığı bulunan daha önemli olan hastalıkların dışlanması gerekmektedir).
  • Gelişmiş tanı tekniklerinden olan MR, anal ultrsaon, pelvic phase kullanarak abse/fistül haritalandırmasının (mapping) tam yapılması,
  • Sfinkter harabiyetleri açısından özellikle nüks vakalarda anal basınçların değerlendirilmesi (anal motilite /manomatri çalışmaları)
  • Çağdaş yöntemlerden olan flap cerrahisi, seton uygulaması ve fistülotomi gibi yöntemlerin en uygununun seçilerek uygulanması,
  • Geçmiş ameliyatlardan dolayı oluşan sfinkter(kas) yaralanması ve nüks vakalarda fistül sorununa ek olarak anal kontinensin düzeltimesi için tedbirler alınması (örnek; biofeedback tedavileri)

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Şu HTML etiketlerini ve özelliklerini kullanabilirsiniz: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>